بسیج و مساجد
از ابتدای شکلگیری اسلام و تشکیل حکومت اسلامی توسط پیامبر(ص) در مدینه، مسجد مهمترین سنگر و پایگاه برای دفاع از اسلام بود. بهصورتی که مرکز حکومت و محل تصمیمهای مهم مسجد بود.
اگرچه شرایط اجتماعی و البته دوری از سیرهی پیامبر(ص) تا حدی این روش را عوض کرد ولی در طول تاریخ اسلام، مسجد همیشه جایگاه خود را بهعنوان مرکز تجمع دوستداران اسلام و حامیان آن حفظ نمود و همیشه مرکزی بود برای مبارزه با انحرافات فکری، عقیدتی و حتی تجمع برای مبارزات نظامی.
در طول مبارزات دویست سال گذشته ملت ایران نیز همیشه مساجد پایگاه اصلی انقلابیون بود و در انقلاب مشروطه و قیام مردم بر علیه شاه در 30 تیر 1331 به رهبری ایتالله کاشانی، روشنگریها همه از مساجد نشأت میگرفت.
در انقلاب بزرگ اسلامی نیز مساجد محور مبارزه بر علیه رژیم طاغوت بود و بعد از انقلاب در زمان جنگ تحمیلی نیز یکی از مهمترین پایگاههای اعزام نیرو و پشتیبانی از جبهههای نبرد؛ مساجد بودهاند.
پس از دوران دفاع مقدس بعضی بر این عقیده بودند که با تشکیل اقشار بسیج مانند بسیجدانشجویی، دانشآموزی، کارمندان و... شاید اهمیت مسجد بهعنوان پایگاه فعالیت بسیج کمرنگ شده و بسیج مستقر در مساجد کارایی کمتری پیدا کرده باشد.
اما سخن امام خمینی(ره) که فرمود: «مساجد پایگاه اصلی بسیج است.»
نشان داد که با وجود اهمیت بسیار زیاد دیگر اقشار بسیج مانند بسیج طلاب و دانشجویی و... مساجد کماکان محوریترین پایگاه برای دفاع از انقلاب و بهترین محل تجمع برای بسیجیان که پیش قراولان دفاع از نظام مقدس جمهوری اسلامی هستند میباشند.
چند مؤلفه مهم در بسیج مساجد وجود دارد که آن را از بقیهی اقشار متمایز نموده و مهمتر مینماید.
1- در دیگر اقشار بسیجیان زمان کمتری را میتوانند در بسیج سپری کنند. بهعنوان مثال در بسیج دانشآموزی فرصت شرکت اعضاء در فعالیتهای بسیج به زمان حضورشان در مدرسه محدود میگردد ولی در پایگاههای مساجد این زمان بسیار بیشتر و شامل اکثر اوقات فراغت و حتی روزهای تعطیل میباشد.
2- معمولاً فاصله پایگاه بسیج تا محل سکونت اعضاء بسیار اندک است و این امر باعث ایجاد زمینه مناسب حضور در پایگاه مقاومت میباشد. حضوری که میتواند اکثر اوقات شبانهروز را در صورت نیاز در بربگیرد
3- حضور در پایگاه بسیج مسجد همواره با بار معنوی استفاده از نمازجماعت و مراسم مذهبی و ذکر و دعا و توسل و کسب فضایل اخلاقی همراه است که بسیج بدون آنها، بسیج نخواهد بود و تفاوت اصلی بسیج در ایران با دیگر نیروهای مردمی در سراسر جهان در همین نکته اساسی است.
4- در بسیج مساجد از همه اقشار حضور دارند و میتوان از تمام ظرفیتهای افراد برای پیشبرد امور انقلاب و ترویج اسلام بهره برد. بهعنوان مثال میتوان از بسیجیان دانشجو برای تدریس و قوی نمون بنیه علمی نیروهای دبیرستان و پایینتر استفاده کرد.
5- معمولاً افراد از سنین پایین میتوانند در مسجد حضور یافته و عضو بسیج شوند، لذا میتوان گفت بسیج مساجد مهمترین بخش برای آمادهسازی زیرساختهای نیرویی در دیگر اقشار بسیج است. از این رو شاهدیم که فعالترین افراد بسیج در اقشار مختلف همان کسانی هستند که در پایگاه بسیج مسجد محل به فعالیت میپردازند و ارتباط آنها با بسیج در هر دو پایگاه با قوت برقرار است.
6- از دیگر سو کسانی که با روحیه و سابقه بسیجی وارد مدرسه، دانشگاه، اداره یا اصناف میشوند به سرعت جذب بسیج اقشار شده و در آن به فعالیت میپردازند در حالیکه قبلاً آموزشهای لازم را دیدهاند و با بسیج و محیط آن آشنایی کامل دارند.
7- بسیج مساجد این امکان را ایجاد میکند که یک خانواده در کنار هم در بسیج حضور داشته باشند، این امکان در دیگر اقشار وجود ندارد.
8- از آنجا که اکثر مردم اوقات فراغت خود را در منزل یا در محل سکونت خود میگذرانند و در ساعات غیر اداری کمتر در محل کار یا تحصیل حضور دارند انجام فعالیتهای فرهنگی توسط بسیج مساجد بسیار راحتتر و نتیجهبخشتر خواهد بود.
البته این نکته را نباید از نظر دور داشت که هرجا مهمتر بوده و فعالیت بیشتری داشته باشد دچار آفتها و دشمنیهای بیشتری نیز خواهد بود. بسیج مساجد نیز از این آفتها و دشمنیها برکنار نبوده و از ابتدای حضور مساجد، بسیج با این مشکلات دست و پنجه نرم کرده است.
با تشکر از جناب اقای عباس داودی